Categorie archieven: Uncategorized

I saw no Way – The Heavens were stitched

Emily Dickinson

I saw no Way – The Heavens were stitched –
I felt the Columns close –
The Earth reversed her Hemispheres –
I touched the Universe –

And back it slid – and I alone –
A Speck upon a Ball –
Went out opon Circumference –
Beyond the Dip of Bell –

F633/J378/1863

Ik zag geen Weg – De Hemelen waren dicht gestikt –
Ik voelde de Wolkenzuilen sluiten –
De Aarde draaide haar Halfronden om –
Ik raakte het Universum aan –

En het gleed weg – en ik alleen –
Een Stipje op een Bol –
Ging naar buiten de Ruimte in –
Voorbij het Luiden van de Kerkklokken –

“I saw no Way” verwijst naar een uitspraak van Jezus, waar hij van zichzelf zegt: “Ik ben de weg, de waarheid en het leven.” (Johannes 14,6). Emily Dickinson nam afstand van de kerkgemeenschap en wilde zich niet tot Jezus bekeren.
“Columns” zijn de zuilen bij het portaal naar de hemel. De bijbel schrijft dat God in een wolkenzuil huist.
“Reversed her Hemispheres” – zette de wereld op z’n kop, want Noord werd Zuid en ongekeerd.
“Circumference” betekent letterlijk: omtrek van een cirkel, cirkelgang. Het is een centraal thema van Emily Dickinson en typeert haar opvattingen. Op velerlei wijze wordt het geïnterpreteerd en het is zeker niet eenduidig. Het verwijst naar de cyclische dynamiek van de natuur (de seizoenen, de tijden van de dag, de levensfasen). Maar het is geen gesloten systeem, want het nodigt uit en is verbonden met wat erbuiten ligt (oneindigheid, hemel, god). Een cyclus, of omtrek die alsmaar groter wordt en uitdijt. Zo is het licht van de zon verbonden met het eeuwig licht, de aarde met de hemel, leven met dood, wat bekend is met het onbekende. “Circumference” veronderstelt openheid en doorbreekt elk binaire denken. Omdat Emily Dickinson een wiskundig begrip gebruikt, vind ik “ruimte” een plausibele vertaling. Met ruimte bedoel ik alles wat ons in contact brengt met het geheim van het leven. Het kan een diepe blijdschap en zelfs extase teweegbrengen, waar mens en god elkaar raken.
“Dip”: de vallende beweging van een kerkklok bij het luiden.
Eén van de meest mystieke gedichten van Emily Dickinson, waarin ze buiten het sterk Christus georiënteerde christendom zich verbonden weet met het Universum.
gemeenschap.

Had I presumed to hope

Emily Dickinson

Had I presumed to hope –
The loss had been to Me
A Value – for the Greatness’ Sake –
As Giants – gone away –

Had I presumed to gain
A Favor so remote –
The failure
———but confirm the Grace
In further Infinite –

‘Tis failure – not of Hope –
But Confident Despair –
Advancing on Celestial Lists –
With faint – Terrestial power –

‘Tis Honor – though I die –
For That no Man obtain
Till He be justified by Death –
This – is the Second Gain –

F634/J522/1863

Had ik gedacht te kunnen geloven –
Had het verlies voor Mij
Een waarde – van zo’n Omvang –
Als verdwenen – Reuzen –

Had ik gedacht te kunnen verdienen
Een Gunst van zo ver weg –
Bevestigt het tekortschieten
———alleen maar de Genade
In een nog verdere oneindigheid –

Het gaat niet om een tekort – aan Geloof –
Maar Vastberaden Ongeloof –
Om hoger te komen op Hemelse Lijsten –
Met zwakke – Aardse kracht –

Het gaat om Eer – ook al sterf ik –
Want dat vergaart geen mens
Tot hij gerechtvaardigd wordt door de dood –
Dit – is de Tweede Winst –

“Hope”: hopen, vaak synoniem voor geloven – In dit gedicht geeft Emily Dickinson haar kijk op de religieuze oplevingen van haar tijd. Binnen de opwekkingsbewegingen (Great Awakenings) ligt de nadruk op een persoonlijke bekering tot Christus. Want Christus alleen geeft de genade voor het eeuwig leven. De familie en ook Susan Dickinson sluiten zich bij zo’n kerk aan. Alleen Emily Dickinson ‘rebelleert’, zoals ze zelf zegt, tegen deze geloofsbeleving. Op het Mt. Holyoke Female Seminary waar ze studeert, wordt ze gerekend tot de groep van “no hopers”.
“Failure”: het tekort aan geloof.
“Confident Despair”: (letterlijk) zelfverzekerde wanhoop, ongeloof – Emily Dickinson maakt doelbewust een rebelse keuze. Het is aan haar om dichter bij god te komen.
“Second Gain”: tweede winst – binnen het geloof maakt niet de mens, maar God uiteindelijk uit wie uitverkoren is. Wie die gunst (genade) niet ontvangt, wacht een eeuwige verdoemenis (de tweede dood). Emily Dickinson kiest vastberaden voor haar eigen kracht en voor eeuwige roem, wat zij de tweede winst noemt.
Varianten:
– voor ”gone away” (regel 4): “claimed away” (weggenomen);
– voor “Confident” (regel 10): “diligent” (voortdurende) en “resolute” (volkomen).

Sweet – You forgot – but I remembered

Emily Dickinson

Sweet – You forgot – but I remembered
Every time – for Two –
So that the Sum be never hindered
Through Decay of You –

Say if I erred?
———Accuse my Farthings –
Blame the little Hand
Happy it be for You – a Beggar’s –
Seeking more – to spend –

Just to be Rich – to waste my Guineas
On so Best a Heart –
Just to be Poor – for Barefoot Vision
You – Sweet – Shut me out –

F635/J523/1863

Schat – Jij vergat het – maar ik dacht eraan
Iedere keer – voor Twee –
Zodat het Totaal nooit verstoord wordt
Doordat Jij Aftakelt –

Zeg je dat ik het mis heb?
———Neem het mijn Centjes kwalijk –
Geef de kleine Hand maar de schuld
Blij dat ze voor Jou – een Bedelhand is –
Op zoek naar meer – om uit te geven –

Gewoon Rijk zijn – mijn Goud verspillen
Aan zo’n Goed Hart –
Gewoon Arm zijn – voor een Blote Voeten Droom

Jij – Schat – Sluit me buiten –

“The Sum”: waarschijnlijk het totaal van de liefde, gezien de variant “Love” die Emily Dickinson erbij schreef.
“Decay”: achteruitgang, verval. Het heeft ook een economische betekenis, mede gezien de verdere beeldspraak (totaal, centjes, bedelen, goudstukken, rijk, arm).
“Farthing”: kwart pennie uit Groot-Brittanië. Het was geen gangbaar betaalmiddel, maar geeft de waarde aan van een luttel bedrag.
“Guinea”: gouden munt uit Groot-Brittannië. Ook geen gangbaar betaalmiddel, maar eerder een aanduiding voor een goudstuk, een groot bedrag.
“Barefoot Vision” – de idee dat armen heel puur leven, met blote voeten op het gras. De variant geeft “Pleasure” (het plezier dat blote voeten geven).
Emily Dickinson heeft de laatste strofe ook als afzonderlijk gedicht gestuurd naar haar vriend Samuel Bowles, waarbij ze “Sweet” in de laatste regel verandert in “Sir”.
Varianten:
– voor “Decay” (regel 4): “Fatigue” (Moe bent) en “the Lapse” (Tekortschiet);
– voor “little” (regel 6): “empty” (lege) en “childish” (kinderlijke);
– voor “Seeking” (regel 8): “Saving” (Spaarzaam);
– voor “Best” (regel 10): “Broad” (Groot);
– voor “Vision” (regel 11): “Pleasure” (Vreugde).

It struck me – every Day

Emily Dickinson

It struck me – every Day –
The Lightning was as new
As if the Cloud that instant slit
And let the Fire through –

It burned Me – in the Night –
It Blistered to My Dream –
It sickened fresh upon my sight –
With every Morn that came –

I though that Storm – was brief –
The Maddest – quickest by –
But Nature lost the Date of This –
And left it in the Sky –

F636/J362/1863

Het overviel me – elke Dag –
De Bliksem was altijd nieuw
Alsof de Wolk in die oogwenk open spleet
En het Vuur doorliet –

Het brandde Mij – in de Nacht –
Gaf Blaren aan Mijn Droom –
Het maakte mijn gezicht bleek –
Elke Ochtend die volgde –

Ik dacht dat Onweer – kort zou duren –
De Zwaarste – ‘t snelste voorbij –
Maar de Natuur vergat de Tijd Ervan –
En liet het in de Lucht –

Aanleiding voor het gedicht zijn mogelijk de pijn en de angst die Emily Dickinson heeft voor haar oogziekte. Acht maanden lang wordt ze daarvoor opgenomen in een oogkliniek in Boston. Ze ervaart het “als acht maanden Siberië”.

I went to thank Her

Emily Dickinson

I went to thank Her –
But She slept –
Her Bed – a funnelled Stone –
With Nosegays at the Head and Foot –
That Travellers – had thrown –

Who went to thank Her –
But She slept –
‘T was Short – to cross the Sea –
To look upon Her like – alive –
But turning back – ’t was slow –

F637/J363/1863

Ik ging Haar bedanken –
Maar Zij sliep –
Haar Bed – een Trechter van Steen –
Met Bloemetjes aan Hoofd– en Voeteneind
Bezoekers – hadden ze gelegd –

Die Haar gingen bedanken –
Maar Zij sliep –
‘t Was kort – de Zee oversteken –
Om Haar – in leven – voor te stellen –
Maar terugkeren – ’t was slepend –

Dit gedicht is geschreven voor de dichteres Elizabeth Barrett–Browning die in 1861 was gestorven. Haar graf lag in Florence. Emily Dickinson noemde haar een van haar favoriete dichters. Het is niet waarschijnlijk dat zij in werkelijkheid haar graf in Italië bezocht heeft.

The Future – never spoke

Emily Dickinson

The Future – never spoke –
Nor will He – like the Dumb –
Reveal by sign – a syllable
Of His Profound To Come –

But when the News be ripe –
Presents it – in the Act –
Forestalling Preparation –
Escape – or Substitute –

Indifference to Him –
The Dower – as the Doom –
His Office – but to execute
Fate’s – Telegram – to Him –

F638/J672/1863

De Toekomst – zei nooit iets –
En Ze zal ook niet – als Doofstommen –
Een woord – met gebaren openbaren
Van Haar Ingrijpende Komst

Maar wanneer de Tijd rijp is –
Dient zij zich aan – Metterdaad –
En dwarsboomt elke Voorbereiding –
Ontsnapping – of Vervanging –

Het maakt Haar niet uit –
Of het een Geschenk is – of een Vonnis –
Haar werk – is slechts het uitvoeren van wat
Het Lot – per Telegram – Haar toedeelt –

Varianten:
– voor regel 3: “Report by Sign a Circumstance” (Met Gebaren de Situatie aangeven);
– voor “Profound” (regel 4): “Opaque” (Onduidelijke).

I gained it so

Emily Dickinson

I gained it so –
By Climbing slow –
By Catching at the Twigs that grow
Between the Bliss – and me –
It hung so high
As well the Sky
Attempt by Strategy –

I said I gained it –
This – was all –
Look, how I clutch it
Lest it fall –
And I a Pauper go –
Unfitted by an instant’s Grace
For the Contented – Beggar’s face
I wore – an hour ago –

F639/J359/1863

Zo kreeg ik het te pakken –
Door langzaam te Klimmen –
Door de Twijgen te Grijpen die groeien
Tussen de Gelukzaligheid – en mij –
Het hing zo hoog
Evenals de Hemel
Strategisch te veroveren –

Ik zei dat ik het te pakken kreeg –
Dit – was alles –
Kijk, hoe ik het vasthoud
Zodat het niet valt –
En ik een Armoedzaaier word –
Ongeschikt voor een moment Genade
Voor het Voldane – Bedelaarsgezicht
Dat Ik – een uur geleden – had –

“It” – het blijft onduidelijk wat Emily Dickinson hiermee bedoeld heeft. Gaat het om een mystieke, transcendente ervaring? De gelukzaligheid? Of eenvoudiger: dat iets te pakken krijgen wat onbereikbaar lijkt, veel voldoening kan geven?