Uncategorized – Pagina 85 – Emily Dickinson

I tried to think a lonelier Thing

I tried to think a lonelier Thing
Than any I had seen –
Some Polar Expiation –
———An Omen in the Bone
Of Death’s tremendous nearness –

I probed Retrieveless things
My Duplicate – to borrow –
A Haggard Comfort springs

From the belief that Somewhere –
Within the Clutch of Thought –
There dwells one other Creature
Of Heavenly Love – forgot –

I plucked at our Partition
As One should pry the Walls –
Between Himself – and Horror’s Twin –
Within Opposing Cells –

I almost strove to clasp his Hand,
Such Luxury – it grew –
That as Myself – could pity Him –
Perhaps he – pitied me –

F570/J532/1863

Ik probeerde Iets voor te stellen
Nog eenzamer dan ik ooit had gezien –
Een nogal IJskoude Verzoening –
———een Voorteken tot op het Bot
Dat de Dood verschrikkelijk nabij is –

Ik graaf in dingen die ik totaal kwijt ben
Om mijn Spiegelbeeld – te gebruiken –
Het geeft een Schrale Troost

Te geloven dat Ergens –
Binnen het Bereik van het Denken –
Er nog een ander Wezen woont
Van Hemelse Liefde – verstoken –

Ik rukte aan onze Scheidingswand
Zoals Je de Muren moet afbreken –
Tussen Jezelf – en de Horrortweeling –
In de Cel aan de andere kant –

Ik wou bijna zijn Hand grijpen,
Wat een Weelde – ontstond er –
Dat als Ik – met Hem te doen had –
Hij misschien – medelijden had met mij –

“A lonelier Thing”: iets of iemand die meer alleen is (dan haarzelf?).
“Expiation”: boetedoening of verzoening. Wanneer de teruggetrokken Emily Dickinson in zichzelf op zoek gaat, is het een boetedoening of (positiever) een verzoening.
“Duplicate”: dubbelganger, spiegelbeeld. Schetst Emily Dickinson hier wat veel later in de psychoanalyse ‘schaduw’ wordt genoemd?
“Borrow”: lenen, ontlenen, maar ook aannemen, gebruiken (de titel van een boek lenen).
Variant voor regel 19: “He – too – could pity me –“ (Hij – ook – medelijden kon hebben met mij).

Two butterflies went out at Noon

Two butterflies went out at Noon –
And waltzed upon a Farm –
Then stepped straight through the Firmament
And rested, on a Beam –

And then – together bore away
Opon a shining Sea –
Though never yet, in any Port –
Their coming, mentioned – be –

If spoken by the distant Bird –
If met in Ether Sea
By Frigate, or by Merchantman –
No notice – was – to me –

F571/J533/1863

Rond de Middag gingen twee vlinders uit –
Voor een wals op een Boerderij –
Stapten toen dwars door het Firmament
En namen rust, op een Zonnestraal –

En toen – trokken ze samen weg
Op een glinsterende Zee –
Hoewel nog nooit, in enig Haven –
Hun komst, gemeld – is –

Of ze met een verre Vogel spraken –
Of in de Atmosferische Zee
Een Fregat, of Koopvaarder tegenkwamen –
Daarvan kwam – geen bericht – naar mij –

Emily Dickinson heeft het gedicht in 1878 herschreven. Bij de nieuwe versie heeft ze meer dan veertig varianten aangegeven!

Two Butterflies went out at Noon
And waltzed upon a Farm
And then espied Circumference
And caught a ride with him –
Then lost themselves and found themselves
In eddies of the sun
Till Rapture missed Peninsula –
And Both were wrecked in Noon –
To all surviving Butterflies
Be this Fatuity
Example – and monition
To entomology –

Rond de Middag gingen twee vlinders uit
Voor een wals op een Boerderij
Bespeurden toen de Hemelruimte
Maakten er een ritje mee –
Verloren zich en vonden zichzelf
In de wervelingen van de zon
Tot de Extase Vaste grond verloor –
En Beiden omkwamen in de Middag –
Laat voor alle nog levende Vlinders
Deze Stommiteit
Voorbeeld – en waarschuwing zijn
Voor entomologen –

“Circumference”: hemelruimte. Het betekent letterlijk: omtrek van een cirkel, cirkelgang. Het is een centraal thema van Emily Dickinson en typeert haar opvattingen. Op velerlei wijze wordt het geïnterpreteerd en het is zeker niet eenduidig. Het verwijst naar de cyclische dynamiek van de natuur (de seizoenen, de tijden van de dag, de levensfasen). Maar het is geen gesloten systeem, want het nodigt uit en is verbonden met wat erbuiten ligt (oneindigheid, hemel, god). Een cyclus, of omtrek die alsmaar groter wordt en uitdijt. Zo is het licht van de zon verbonden met het eeuwig licht, de aarde met de hemel, leven met dood, wat bekend is met het onbekende. “Circumference” veronderstelt openheid en doorbreekt elk binaire denken. Omdat Emily Dickinson een wiskundig begrip gebruikt, vind ik “ruimte” een plausibele vertaling. Met ruimte bedoel ik alles wat ons in contact brengt met het geheim van het leven. Het kan een diepe blijdschap en zelfs extase teweegbrengen, waar mens en god elkaar raken.
“Eddies”: draaikolken, wervelingen. Een vergelijkbaar beeld vind je meer bij mystici (Hildegard van Bingen, Hadewijch).
“Peninsula”: schiereiland. Voor Emily Dickinson heeft het woord vaker de betekenis van vaste grond, veilige haven.
“Entomology”: entomolgie, studie van insecten.

Een selectie uit de vele varianten:
– voor regel 3: “Then overtook – Circumference” (Toen overviel hen ¬– de Hemelruimte);
– voor regel 4: “And took a Bout with him” (En maakten er een wedstrijdje van);
– voor regel 5: “Then chased themselves and caught themselves” (Gingen achter elkaar aan en vingen elkaar);
– voor regel 6: “In fathoms in the sun” (Diep in de zon), “In Rapids of the sun” (In de Kolken van de zon), “In gambols with the sun” (In salto’s met de zon), “In frenzies with the sun” (In een razernij met de zon) en “In antics in the sun” (Uitzinnig in de zon);
– voor regel 7: “Till gravitation missed them” (Tot de zwaartekracht hen losliet). En met nog meer varianten voor “missed” in deze zin: ”chased“ (opjaagde), “humbled” (vernederde), “ejected” (verdreef) en “grumbled” (verveelde);
– voor regel 7 ook: “Until a zephyr pushed them” (Tot een zomerbriesje hen verdreef). En met varianten voor “pushed”: “spurned” (afwees) en “scourged” (geselde).
– voor “wrecked” (regel 8): “Drowned”(Verdronken), “quenched” (doofden uit) en “Whelmed” (werden overstelpt);
– voor “Fatuity” (regel 10): “Biography’ (Levensloop).

The Day came slow – till Five o’clock

The Day came slow – till Five o’clock –
Then sprang before the Hills
Like Hindered Rubies – or the Light
A Sudden Musket – spills –

The Purple could not keep the East –
The Sunrise shook abroad
Like Breadths of Topaz – packed a Night –
The Lady just unrolled –

The Happy Winds – their Timbrels took –
The Birds – in docile Rows
Arranged themselves around their Prince
The Wind – is Prince of Those –

The Orchard sparkled like a Jew –
How mighty ’twas – to be
A Guest in this stupendous place –
The Parlor – of the Day –

F572/J304/1863

De Dag kwam rustig op gang – tot Vijf uur –
Toen sprong hij vóór de Heuvels open
Als Robijnen die vrijkomen – of het Licht
Dat een Musket ineens – uitschiet –

Het Oosten kon het Paars niet houden –
De Dageraad schudde het overal op
Als Gele Doeken – die de Nacht had ingepakt –
En de Dame net heeft uitgerold –

De Blije Wind – pakte zijn Tamboerijn –
Vogels – in keurige Rijen
Stelden zich op rond hun Prins
Want de Wind – is de Prins van Hen –

De Boomgaard straalde als een Jood –
Hoe geweldig was het – om een Gast
Te zijn op deze fantastische plek –
De Salonkamer – van de Dag –

“Sprang”: opspringen, ontspringen, openspringen, maar ook aanbreken.
“Hindered”: ingetogen en vervolgens losgelaten (figuurlijke betekenis).
“Breadths”: breedtes, vaak synoniem voor stoffen, textiel.
“Topaz”: geelbruine edelsteen, gele kleur.
“Jew” – Waarschijnlijk bedoelt Emily Dickinson een rijke zakenman zoals Shylock, een figuur uit Merchant of Venice van William Shakespeare.

It was a quiet Way

It was a quiet Way –
He asked if I was His –
I made no answer of the Tongue,
But answer of the Eyes –

And then He bore me high
Before this mortal noise
With swiftness as of Chariots –
And distance – as of Wheels –

The World did drop away
As Counties – from the feet
Of Him that leaneth in Balloon –
Opon an Ether Street –

The Gulf behind – was not –
The Continents – were new –
Eternity – it was – before
Eternity was due –

No Seasons were – to us –
It was not Night – nor Noon –
For Sunrise – stopped opon the Place –
And fastened it – in Dawn –

F573/J1053/1863

Het gebeurde in Stilte –
Hij vroeg of ik de Zijne was –
Ik gaf geen reactie met Woorden,
Maar antwoordde met mijn Ogen –

En toen droeg Hij me de hoogte in
Vóór dit dodelijk geluid
Met een snelheid van een Koets
Over een afstand – alsof hij Wielen had –

De wereld was aan het wegvallen
Gelijk landerijen – onder de voeten
Van Wie in een Luchtballon zit –
Op een Hemelse Weg –

De Diepte achter ons – was er niet –
De Werelden – waren nieuw –
Eeuwigheid – was het – nog voor
Eeuwigheid ons toekwam –

Geen Seizoenen waren er – aan ons –
Er was geen Nacht – geen Middaguur –
Want de Zonsopkomst – stopte ter Plekke –
En zette zich vast – in de Dageraad –

“He” kan in dit gedicht zowel op een geliefde minnaar slaan (de kleine dood) als op de echte, lijfelijke dood. Voor Emily Dickinson is de dood altijd van het mannelijk geslacht. Misschien gaat het in dit gedicht wel om beiden.
Varianten:
– voor “high” (regel 5): “on”;
– voor ‘The” (regel 9): “This” (Deze);
– voor “Counties” (regel 10): “Acres” (Landerijen);
– voor “Him” (regel 11): “one” (iemand die);
– voor “in” (regel 11): “from” (vanuit);
– voor “Noon” (regel 18): “Morn” (Morgen);
– voor “For” (regel 19): “But” (Enkel).

I know lives, I could miss

I know lives, I could miss
Without a Misery –
Others – whose instant’s wanting –
Would be Eternity –

The last – a scanty Number –
‘Twould scarcely fill a Two –
The first – a Gnat’s Horizon
Could easily outgrow –

F574/J372/1863

Ik ken levens, die ik kan missen
Als Kiespijn –
Van Anderen – één moment zonder –
Zou een Eeuwigheid zijn –

De laatste – een schaars Aantal –
Dat amper het getal Twee vult –
De eersten – konden goed uitgroeien
Tot een Horizon vol Muggen –

“Lives”: levens. Het kan op andere mensen slaan, maar ook op haar eigen levensdagen.

I’m saying every day

I’m saying every day
“If I should be a Queen, tomorrow” –
I’d do this way –
And so I deck, a little,

If it be, I wake a Bourbon,
None on me, bend supercilious –
With “This was she –
Begged in the Market place –
Yesterday.”

Court is a stately place –
I’ve heard men say –
So I loop my apron, against the Majesty
With bright Pins of Buttercup –
That not too plain –
Rank – overtake me –

And perch my Tongue
On Twigs of singing – rather high –
But this, might be my brief Term
To qualify –

Put from my simple speech
———all plain word –
Take other accents, as such I heard
Though but for the Cricket – just,
And but for the Bee –
Not in all the Meadow –
One accost me –

Better to be ready –
Than did next morn
Meet me in Aragon –
My old Gown – on –

And the surprised Air
Rustics – wear –
Summoned – unexpectedly –
To Exeter –

F575/J373/1863

Ik zeg elke dag
“Mocht ik morgen, een Koningin zijn” –
Zou ik het zo doen –
En dus kleed ik mezelf, wat beter,

Is het zo, en word ik wakker als een Royalty,
Zal niemand arrogant, op me neerkijken –
Van “Zij was het –
Die op de Markt aan het bedelen was –
Gisteren.”

Het hof is een statige plaats –
Heb ik mensen horen zeggen –
Dus ik maak mijn schort vast, aan de Majesteit,
Met vrolijke Boterbloemspelden –
Dat geen te eenvoudige –
Stand – mij overschaduwt –

En ik strijk mijn Tong neer
Op Zingende Twijgen – nogal hoog –
Maar dit, kan mijn Momentje zijn
Om naam te maken –

Schrap uit mijn simpele speech
———elk gewoon woord –
Gebruik andere accenten, die ik gehoord heb
Hoewel als er zomaar geen Krekel was geweest –
En ook geen Bij –
Zou in heel het Weideveld –
Niemand tegen mij aanlopen –

Beter goed voorbereid te zijn –
Dan dat een volgende ochtend
Mij in Aragon zou tegenkomen –
Met mijn oude Jurk – aan –

En de Lucht versteld stond
Dat er Boeren – kwamen opdagen –
Onverwacht – uitgenodigd –
Bij Exeter –

“Twig”: twijg, figuurlijk ook melodie.
“This was…” – deze regels verwijzen mogelijk naar The Beggar Maid, een gedicht van Alfred Tennyson (1809-1892). Het gaat over een koning die met een bedelares wil trouwen.
“Bright”: zowel glanzend als vrolijk.
“Aragon”: Spaanse stad met koninklijke allure.
“Exeter”: Engelse stad. Volgens een Britse legende trouwde de graaf van Exeter met een eenvoudige dorpsmeid.

The difference between Despair

The difference between Despair
And Fear – is like the One
Between the instant of a Wreck
And when the Wreck has been –

The Mind is smooth – no Motion –
Contented as the Eye
Upon the Forehead of a Bust –
That knows – it cannot see –

F576/J305/1863

Het verschil tussen Wanhoop
En Angst – is als tussen
Het moment van een Schipbreuk
En wanneer de Schipbreuk geleden is –

De Geest is gelaten – Onbewogen –
Zo voldaan als het Oog
Op het Voorhoofd van een Buste –
Dat weet – dat het niet kan zien –

“See” betekent ook begrijpen!

Emily Dickinson

Gedichten

Categorie archieven: Uncategorized